با همکاری دانشگاه قم و دانشگاههای کشور عراق
سومین کنفرانس علمی بین المللی با موضوع علوم اجتماعی و انسانی و علوم محض با همکاری مشترک دانشگاه قم و دانشگاههای قاسم الخضرا، حمدانیه و موسسه تطویر الحروف کشور عراق برگزار شد.
به گزارش پایگاه خبری پژوهشگر نیوز به نقل از روابط عمومی دانشگاه قم، همایش مشترک دانشگاه قم و دانشگاههای کشور عراق با حضور روسا و اساتید دانشگاههای عراق برگزار شد.
در این نشست حجتالاسلام والمسلمین دکتر شریفی رئیس دانشگاه قم ضمن اشاره به اهمیت این همایش در تحکیم روابط دانشگاه قم و دانشگاههای عراق عنوان کرد: سه نکته کوتاه درباره نقش تعلیم و تربیت در پیشرفت و تعالی جامعه وجود دارد؛ نکته اول این است که جامعه متشکل از مجموعهای از نهادهای خرد و کلان است و مهمترین نهادهای جامعههای سنتی عبارتند از خانواده، اقتصاد، سیاست، دین و مذهب، تعلیم و تربیت که البته در جوامع مدرن نهادهای دیگری مثل اوقات فراغت، هنر، رسانه و ورزش هم در شکلگیری جامعه مدرن نقشآفرینی جدی دارند.
وی افزود: در این میان نهاد تعلیم و تربیت از جمله مهمترین و کلیدیترین نهادها در شکلگیری جامعه است و قوت و ضعف، عقبماندگی، توسعهیافتگی و متعالی ماندن جامعه و سایر نهادهای اجتماعی به قوت و ضعف، عقبماندگی و توسعهیافتگی نهاد تعلیم و تربیت بستگی دارد. نهاد تعلیم و تربیت، صورت و سیرت سایر نهادهای اجتماعی را تشکیل میدهد، از مهمترین کارکردهای نهاد تعلیم و تربیت، آموزش کنشهای فردی و اجتماعی مرتبط با بینشها و گرایشها است.
دکتر شریفی در بیان نکته دوم توضیح داد: نهاد تعلیم وتربیت در صورتی میتواند پیشبرنده و تعالیبخش باشد و سایر نهادهای اجتماعی را هم ارتقا دهد که بهصورت همزمان به همه ابعاد وجودی انسان نشر پیدا کند. انسان بهعنوان محور جامعه متشکل از سه لایه وجودی است که شامل بینشها، گرایشها و کنشها میشود. رابطهای متقابل میان این سه لایه وجود دارد و کنشها متأثر از گرایشها و گرایشها نیز متأثر از اعتقادات هستند.
رئیس دانشگاه قم ادامه داد: تعالی و پیشرفت جامعه انسانی مرهون توجه همزمان به این سه بعد است؛ نظامات آموزشی و تعلیمی، بعد باورها را تغذیه میکنند، گرایشها یعنی احساسات، هیجانات و عواطف انسانی که نقش جدی در عقبماندگی یا توسعهیافتگی جامعه ایفا میکنند متأثر از این بینشها هستند، یعنی نوع بینش و باور، جهتگیری دانشها و متعالی یا متدانی بودن آنها را مشخص میکند. همچنین از مهمترین کارکردهای نهاد تعلیم و تربیت، آموزش کنشهای فردی و اجتماعی مرتبط با بینشها و گرایشها است.
وی در توضیح نکته سوم عنوان کرد: مهمترین بینشهای شکلدهنده به هویت اجتماعی آدمیان که توسعهیافتگی یا عقبماندگی جامعه مرهون آنهاست عبارتند از بینشهای ناظر بر معرفت، هستی و انسان؛ و ارزش یعنی فهمی که از این امور داریم که زیربنا و پایه همه فهمهای دیگر ماست. جامعه نیکو؛ جامعهای است که مبتنی بر بنیانهای معرفتی صحیح باشد.
رئیس دانشگاه قم بیان کرد: تفاوتهایی که در گرایشها و کنشهای افراد و جوامع مختلف میبینیم و همچنین تفاوتهایی که در ارزشگذاریهای فردی و اجتماعی و اهداف زیست انسانی میبینیم و بهطورکلی تفاوتهای موجود در سبکهای زندگی همگی معلول تفاوتها در نوع نگاه ما به عالم و آدم است. بهعنوان مثال کسی که انسان را موجودی مادی میبیند هدف پیشرفت و توسعه جامعه انسانی را هم هدفی مادی میداند و جامعه توسعهیافته را جامعهای میداند که بیشترین سطح رفاهیات مادی را داشته باشد.اما کسی که برای عالم و آدم خدایی را معتقد است و به قیامت و معاد و حیات اخروی ایمان دارد آن هدف توسعه را، خدایی شدن انسان میداند.
دکتر شریفی ادامه داد: نتیجه این سه نکته این است که برای دستیابی به یک جامعه پیشرفته و توسعهیافته، چارهای جز آموزش، تعمیق و تحکیم بنیانهای معرفتی افراد نداریم. همه علوم و دانشهایی که پیشرفت جامعه مرهون آنهاست مبتنی بر بنیانهای معرفتی، هستیشناسانه و انسانشناسانه هستند و اگر این بنیانها سست باشند بنیان جامعه هم سست خواهد بود و توسعهای که حاصل خواهد شد پایدار نخواهد بود. اما اگر این بنیانها محکم و مستدل باشند امید آن میرود که توسعه پایدار و ماندگار را به ارمغان آورند.
وی اظهار کرد: شاید راز اینکه پیامبر اسلام (ص) دعوت خود را با تعلیم آغاز کرد و ابتدا خداوند و سپس خود را بهعنوان معلم معرفی کرد و در آغاز دعوت علنی خود مردم را به توحید و نفی شرک دعوت کرد و همه تلاش خود را برای تعلیم، تعمیق و تحکیم باورها و اعتقادات، در رابطه با معرفت، هستی و انسان قرار داد؛ نقش بیبدیل تحکیم و تربیت در شکل دهی به جامعه باشد. ما نیز اگر میخواهیم ادامه رسالت پیامبر را داشته باشیم باید همین کار را ادامه انجام دهیم. یک جامعه پیامبر پسند جامعهای است که مبتنی بر بنیانهای معرفتی درست و صحیح باشد.
در ادامه این مراسم دکتر حسن کاطع العوادی رئیس دانشگاه القاسم الخضرا، دکتر عقیل یحیی الاعرجی رئیس دانشگاه الحمدانیه و چندی دیگر ضمن تشکر از دانشگاه قم، به ایراد سخن پرداختند و در پایان نیز از اساتید و مدیران دانشگاههای عراق تجلیل به عمل آمد.
